Vechten met Gerard Reve

12Toen ik een jaar of zestien was, ben ik door Gerard Reve uit zijn huis geslagen. Moest ik aan denken toen ik gisteren langs dat huis reed, tijdens een sentimental journey.

Het zit zo. Reve en Joop Schafthuizen, zijn vriend, woonden in Le Poët-Laval, een dorpje in de Drôme. Ik kwam er ook wel eens: ik heb een paar prachtige zomers doorgebracht in Dieulefit, vier kilometer verderop, met een vriend, logerend bij diens familie in hun vakantiehuis.

De paar Nederlanders in de streek kenden elkaar en gingen regelmatig buurten. Zo kwam het dat ik Gerard al eens had meegemaakt. Tijdens een barbecue betoonde hij zich een fel voorstander van Apartheid en niet al te eenkennig: ongegeneerd probeerde hij de billen van de gastvrouw te betasten. Aan het eind van de avond donderde hij straalbezopen de heuvel af, in de bramenstruiken.

Nu was ik toen geen fan van Reve. Dat was ik van W.F. Hermans en Bennie Wijnstekers, maar ik vond het toch wel interessant om met die vriend op bezoek te gaan bij de Grote Volksschrijver.
 
Ze hadden een vreemde dronk die avond en het voelde ongemakkelijk, in dat huis met roze muren en Mariabeelden. Dus gooide ik er een ijsbrekertje in: 
‘Waarom is het plafond zo vies?’
Reve woonde in een oude slagerij, waar het roken van vlees de plafonds zwart had geblakerd. Dat hoorde ik pas later.
‘Wat zeg je?’
Ik herhaalde.
‘Wat zeg je?’
Ouwe man zal doof zijn, dacht ik, dus zei ik het nog maar eens.
‘Eruit jij,’ was-ie ineens woest: ‘Ik laat me in m’n eigen huis toch niet zomaar beledigen?’
Eendrachtig gingen ze te werk: Reve sloeg, terwijl Joop schopte.
Even later stond ik buiten, volkomen verbouwereerd en liep ik de vier kilometer terug naar huis.
In m’n eentje: die vriend van me bleef zitten. Waarom is me nooit duidelijk geworden.
 
 
Later wijdde Reve in een krant zelfs nog een column aan het voorval, omdat het volgens hem illustratief was voor de brutale jeugd van tegenwoordig. Ondanks dit wrede onrecht werd ik een groot liefhebber van Reve. Moet vaak hardop lachen als ik ‘m lees.

Moules & Frites

Ik moet een beetje oppassen, geloof ik. Op een aantal fronten. Ik kan bijvoorbeeld niet meer zomaar alles schrijven wat ik hier doe en vind, want Cotignac is piepklein en ze kennen me inmiddels. Ik ben ‘de schrijver uit Amsterdam’ (die knappe jongen met die mooie wagen, denken ze er natuurlijk bij). Ik schrijf op internet af en toe over het dorp, weten sommigen. Ja, so what: die rare Fransen kennen toch geen Nederlands of wel soms? Nee, maar ze kennen wel Google Traduction en zo kan zelfs een Chinees Swahili lezen, vandaar.

Ik moet ook oppassen niet te sentimenteel te worden in mijn stukjes. Maar dat is wat deze omgeving met mij doet: mijn gezonde Hollandse cynisme verdwijnt. Neem nou gisteravond. We zouden gaan eten bij iemand thuis, met een man of vijf. Nee, was het ineens, laten we naar de moules-frites-avond gaan, in het dorpshuis. Dorpshuis? Lekker gezellig. Het was georganiseerd door de oudervereniging van de lokale school, ook geen aanbeveling. Het werd nog gekker: iedereen moest een eigen bord meenemen. 

Die tegenzin was na een minuut verdwenen. Het hele dorp zat aan lange tafels, ik herkende de slagersvrouw, de bakker, de lokale dronkaard (een lokale dronkaard, moet ik zeggen, want daar zitten ze goed in, in Cotignac). In de ene hoek schepten de ouders de mosselen en de frites op. Bonnetje kostte zes euro, voor 50 cent kreeg je een glas kir en voor vijf euro een fles wijn er bij. In de andere hoek stond een DJ, nu nog rustig, maar klaar om straks weer le rock te draaien – ze laten geen kans voorbij gaan, die Fransen. 

De kinderen zaten bij elkaar, maar renden liever met beschilderde hoofden of in Spiderman-pak door de zaal. Gaan pas om ’n uur of elf naar bed, trouwens, les enfants. Langzaam, maar heel zeker werd het dorp dronken. Het was knullig, niet pretentieus, goeiig. En prachtig: mensen hebben ’t goed, met elkaar, samen.

Gemeenschapszin, schijnt zoiets te heten. Ik weet niet hoe ’t met jullie zit, maar dat kom ik thuis niet zo vaak tegen, zeker niet in Amsterdam. Ik werd er een beetje sentimenteel van. Sorry. Zal die goedkope kir wel geweest zijn. Om toch klagend te eindigen: er was nauwelijks mayonaise.